Time line WENGKER

 TIMELINE SEJARAH WENGKER

(Saka jaman purba → abad 21)



1. Era Pra-Sejarah (± 2000 SM – 500 M)

➡️ Wengker wis ana minangka wilayah pemukiman gunung lan pusat pertapaan.

➡️ Bukti arkeologi:

• Kapak batu Pacitan – Ponorogo (Paleolitik).

• Gua-gua pertapaan (Ngebel–Pulung–Sawo).

➡️ Jeneng tuwa: Wengki, Wengkiya, Wangkara → artine alas wingit, tanah gunung, panggonan para resi.

📌 Cathetan penting:

Era iki Wengker wis ana, at least 1500–2500 tahun lebih tua dibanding Mataram.

2. Masa Hindu–Buddha Awal (± 500–800 M)

➡️ Wengker dadi daerah tribal lan perdikan, dikuasai para pemimpin lokal.

➡️ Dadi jalur rempah, besi, lan empu (para pandai besi gunung).

➡️ Banyak petilasan resi lan empu kuna ing sekitar Wilis – Lawu – Ngebel.

3. Era MATARAM KUNO (± 820–1000 M)

📜 WENGKER tercatat resmi dalam prasasti!

• Muncul jabatan: Rakai Wengker

• Wong Wengker dadi panglima gunung lan penjaga tapal kulon Mataram.

➡️ Wengker dadi:

• Benteng barat Mataram

• Pusat pasukan pegunungan

• Wilayah wingit sing dihormati

📌 Iki bukti ilmiah yen Wengker wis kuat minimal 1100–1200 taun kepungkur.

4. Era Jenggala – Panjalu (Kediri) (± 1040–1222 M)

➡️ Wengker mlebu jangkah kekuasaan Panjalu (Kediri).

➡️ Dikenal minangka:

• Wilayah penghasil prajurit

• Alas sakral

• Tlatah para empu

➡️ Para tokoh Pamenang – Kediri kerep nyebut Wengker.

5. Era Singhasari (1222–1292 M)

➡️ Wengker dadi wilayah penting amarga dekat Tunggul Ametung – Tumapel.

➡️ Babad Jawa nyritakake hubungan:

• Tunggul Ametung – Pamenang – Wengker

➡️ Iki nguatake posisi strategise Wengker.

6. Era MAJAPAHIT (1293–1478 M)

➡️ Wengker dadi wilayah perbatasan militer lan pusat resi.

➡️ Disebut terus dalam babad lan tradisi:

• Empu Wengker

• Prajurit Wengker

➡️ Wengker dadi wilayah penting sadurunge muncul Ponorogo.

7. Era DEMAK – PAJANG (1478–1586 M)

➡️ Seloaji dadi penguasa Wengker (versi babad).

➡️ Bhatara Katong nerusake Islamisasi Wengker → dadi Negeri Ponorogo.

📌 Iki era transformasi Wengker → Ponorogo.

8. Era MATARAM ISLAM (1586–1700 M)

➡️ Wengker/Ponorogo dadi wilayah penting kekuatan militer Mataram.

➡️ Eksistensine tetep dihormati amarga tuwa lan wingit.

9. Era Kolonial – Modern (1700–Sekarang)

➡️ Wengker dadi nama sejarah lan identitas budaya.

➡️ Dalam tutur masyarakat Ponorogo, Wengker = tanah wingit lan sepuh.

➡️ Dikenal wilayah:

• Para waskito

• Para empu

• Para resi

• Pusat spiritual Jawa barat daya

🌟 KESIMPULAN AKHIR

Nggih, Pak. WENGKER pancen “TUWO BANGET”.

Buktine jelas:

✔ Wis ana sadurunge Mataram Kuno (sejak ± 2000 tahun luwih)

✔ Dicatat resmi jaman Mataram Kuno (abad 9–10 M)

✔ Bertahan terus nganti Majapahit lan Mataram Islam

✔ Muncul maneh ing Ponorogo modern

✔ Jarang ana tlatah ing Jawa sing sejarahé sepanjang iki

Wengker = salah satu wilayah paling tua, paling wingit, paling sakral di Tanah Jawa.


Tidak ada komentar:

PENGHARGAAN

Kapan Daftar hadir sholat Jum'at ditutup

Hadist tentang perintah datang di masjid untuk sholat Jum'at sebelum Khotib naik mimbar  عن ابى هريرة رضي الله عنه قال، قال النبي صعلم، ...